EB-2 NIW dosyasında güçlü bir özgeçmiş önemli olsa da tek başına yeterli değildir. Başvuru sahibinin ABD’de yürütmeyi planladığı çalışmanın neden önemli olduğu, bu çalışmayı nasıl ilerletebileceği ve işveren sponsorluğu şartından neden muaf tutulması gerektiği de açıklanmalıdır. Bu değerlendirmenin temelinde Matter of Dhanasar kararı yer alır.
“Dhanasar kriterleri” ilk bakışta teknik bir ifade gibi görünebilir. Aslında başvurunun omurgasını oluşturan üç ayrı sorudan söz ediyoruz. Soruları doğru ayırmak, hangi belgeyi neden sunduğunuzu anlamanızı ve dosyanızı yalnızca mesleki başarıların sıralandığı bir metin olmaktan çıkarmanızı sağlar.
Matter of Dhanasar neden önemlidir?
USCIS’in İdari İtiraz Ofisi tarafından 27 Aralık 2016’da verilen Matter of Dhanasar kararı, NIW değerlendirmesinde kullanılan üç koşullu çerçeveyi belirler. Planlanan çalışmanın taşıdığı değer ve ulusal önemi, kişinin çalışmayı ilerletebilecek konumu ve muafiyetin ABD’ye sağlayacağı yarar ayrı ayrı değerlendirilir.[1]
Bu koşullar, EB-2’nin eğitim veya istisnai yetenek şartının yerine geçmez. Önce ilgili EB-2 sınıflandırmasına uygunluk ortaya konur. Dhanasar çerçevesi, bu kategori içindeki iş teklifi ve iş gücü sertifikası muafiyetinin gerekçesini değerlendirir. Dolayısıyla iyi bir çalışma fikri ile gerekli temel niteliklerin birlikte bulunması gerekir.[2]
Önce “proposed endeavor” kavramını netleştirin
“Proposed endeavor”, bu bağlamda ABD’de yürütülmesi planlanan çalışmayı veya faaliyeti anlatır. Bir meslek unvanından daha belirli, tek bir günlük görevden ise daha kapsamlı olabilir. Kimin için, hangi soruna, hangi yöntemle katkı sunulacağının anlaşılmasını sağlar.
“Veri bilimci olarak çalışacağım” ifadesi mesleği belirtir, ancak faaliyetin içeriğini yeterince açıklamaz. Varsayımsal bir örnekte “su dağıtım sistemlerindeki kaçakların erken belirlenmesini sağlayan analiz yöntemlerini geliştirmek ve farklı belediyelerde uygulanabilir hâle getirmek” daha somut bir öneridir. Bundan sonraki sorular, yöntemin neden gerekli olduğu, nerede uygulanabileceği ve adayın bu işteki rolüdür.
Planı gereğinden fazla büyütmek de çözüm değildir. Birbirinden kopuk beş sektörü aynı anda dönüştürme iddiası, hangi çalışmanın değerlendirildiğini belirsizleştirebilir. Dosyanın belirli bir odağı bulunmalı; varsa farklı uygulamalar bu ortak odağa bağlanmalıdır. Bu, hukuki bir sayfa sınırı değil, anlatımın anlaşılmasını sağlayan bir hazırlık önerisidir.
Birinci kriter: Çalışmanın değeri ve ulusal önemi
İlk kriterin iki parçası vardır. Çalışmanın önemli bir değer taşıması; bilimsel, teknolojik, ekonomik, kültürel, eğitimsel veya başka bir anlamlı yarar üzerinden açıklanabilir. Değerin mutlaka hemen gelir üretmesi veya kısa sürede ölçülebilir ekonomik kazanç sağlaması gerekmez. Temel araştırma gibi çalışmalar da bu açıdan değerlendirilebilir.[3]
Ulusal önem ise farklı bir sorudur: Bu belirli çalışmanın daha geniş etkisi veya potansiyel etkisi nedir? Bir alanın toplum için yararlı olması, o alandaki her faaliyetin kendiliğinden ulusal önemde olduğunu göstermez. USCIS, mesleğin genel öneminden çok, önerilen çalışmanın içeriğine ve beklenen etkisine bakar.[4]
Yerel bir çalışma ulusal önemde olabilir mi?
Ulusal önem, çalışmanın mutlaka bütün eyaletlerde yürütülmesi anlamına gelmez. Belirli bir bölgedeki faaliyetin sektörel, bilimsel veya önemli ekonomik etkileri bulunabilir. Coğrafi alan tek ölçüt değildir; faaliyetin daha geniş sonuçlarının kanıtlarla açıklanması gerekir.[5]
Su kaybı örneğine dönersek, tek bir yerde başlayan pilot uygulama tek başına yetersiz veya yeterli diye sınıflandırılamaz. Yöntemin başka sistemlere aktarılabilirliği, çözmeye çalıştığı sorunun önemi ve somut uygulama planı değerlendirme açısından anlamlı olabilir. Buna karşılık yalnızca “ülke çapında hizmet vereceğim” yazmak, geniş etkiyi kanıtlamaz.
Hangi kanıtlar yararlı olabilir?
Kamu kurumlarının raporları sorunun boyutunu açıklayabilir; ancak raporla kişisel proje arasındaki bağlantı ayrıca kurulmalıdır. Bir teknolojiye ilişkin genel politika belgesi, sizin çalışmanızın o alandaki hangi ihtiyaca karşılık geldiği anlatıldığında daha anlamlı olur. Kaynak, başvuru sahibinin yerine proje tanımlamaz.
Uygulanabilirlik raporları, ilgili kuruluşların gerçek ilgisi, yöntem kullanımına ilişkin veriler veya belirli bir sektörde beklenen sonuçlar dosyaya göre yararlı olabilir. Rakam kullanılıyorsa kaynağı ve hesaplama yöntemi açık olmalıdır. Hedeflenen kullanıcı sayısı ile hâlihazırda ulaşılan kullanıcı sayısının birbirine karıştırılması güvenilirliği zedeler.
İkinci kriter: Çalışmayı ilerletebilecek konumda olmak
İkinci kriterde odak, çalışma fikrinden başvuru sahibine döner. Eğitim, beceriler, ilgili başarılar, bugüne kadar kaydedilen ilerleme, gelecek planı ve ilgili kişi veya kuruluşlardan gelen destek birlikte değerlendirilebilir. Mesele yalnızca kişinin iyi bir çalışan olması değil, tanımlanan faaliyeti ilerletebilecek konumda bulunmasıdır.[6]
Bir adayın geçmişte tamamladığı projeler bu bağlantıyı kurabilir. Ancak ekip başarısının tamamını tek kişiye mal etmek yerine adayın katkısı açıklanmalıdır. Tasarımı kim yaptı, hangi sorumluluk üstlenildi, ortaya çıkan sonuç hangi kayıtlarla doğrulanıyor? Bu sorular, genel övgüden daha açıklayıcı bir dosya kurulmasına yardımcı olur.
Gelecekteki başarının garanti edilmesi gerekir mi?
Hayır. Dhanasar kararı, girişimlerin her zaman planlandığı gibi sonuçlanmayabileceğini kabul eder. İkinci kriter, projenin kesinlikle başarılı olacağının kanıtlanmasını istemez. Bunun yerine başvuru sahibinin çalışmayı ilerletmek için uygun bir konumda olduğunun gösterilmesi gerekir.[7]
Bu ayrım, belirsizlikleri saklama gerekçesi değildir. Finansman henüz kesinleşmediyse “yatırım alındı” denilmemeli; mevcut görüşmeler ve gerçekçi alternatifler açıklanmalıdır. Pilot çalışma sürüyorsa tamamlanmış gibi sunulmamalıdır. Hazırlık adımlarının doğru anlatılması, gerçekçi bir planın kurulmasına yardımcı olur.
Üçüncü kriter: Muafiyet neden ABD’nin yararına?
Son kriter, iş teklifi ve iş gücü sertifikası şartlarının normalde koruduğu yararlar ile bu dosyada muafiyet verilmesinin yararlarını karşılaştırır. Kişinin nitelikleri veya çalışmanın niteliği nedeniyle standart sürecin elverişsizliği, ABD’nin adayın katkısından yararlanması ve bazı durumlarda katkının aciliyeti gibi hususlar değerlendirilebilir. Her dosyada aynı gerekçe kullanılmak zorunda değildir.[8]
Burada “ABD’de bu işi yapabilecek hiç kimse yok” iddiasını ispatlamak genel bir zorunluluk değildir. Değerlendirme, uygun ABD çalışanları bulunsa bile kişinin önerilen katkısının muafiyeti haklı kılıp kılmadığını içerebilir. Bununla birlikte genel bir çalışan açığına işaret etmek de tek başına üçüncü kriteri karşılamaz.[9]
Girişimci bir dosyada, kişinin farklı müşteriler veya kurumlarla yürüteceği çalışmanın tek bir iş teklifine sığmaması tartışılabilir. Ancak yalnızca “kendi şirketimde çalışmak istiyorum” demek yeterli bir hukuki açıklama değildir. Muafiyet talebi, faaliyetin niteliği ve somut kamu yararıyla bağlantılı kurulmalıdır.
Üç kriteri tek bir tutarlı anlatıda birleştirmek
Hazırlık sırasında üç sütunlu bir çalışma notu tutabilirsiniz: İleri sürdüğünüz iddia, bunu destekleyen belge ve belgenin hangi kriterle ilgili olduğu. Bu notun amacı belge sayısını artırmak değil, kanıtlanmamış geçişleri görmektir. “Önemli bir sorun var” cümlesinden “Benim çalışmam bu soruna anlamlı katkı sunacak” cümlesine geçerken hangi kanıtın kullanıldığını kontrol edin.
Örneğin bir pilot sonuç raporu ikinci kriter bakımından geçmiş başarıyı gösterebilir. Aynı raporun farklı uygulamalar için ne ifade ettiği açıklanırsa birinci kriter tartışmasına da katkı sağlayabilir. Fakat belgenin kendisinde bulunmayan ülke çapında bir etkiyi, yalnızca dilekçede iddia ederek yaratamazsınız.
Son kontrolü başka bir meslekten okuyucu gibi yapın. Teknik terimleri bilmeyen biri, önerdiğiniz işin ne olduğunu ve belgelerin neden önemli olduğunu anlayabiliyor mu? Hukuki değerlendirme teknik olabilir; ancak temel faaliyet anlaşılmıyorsa güçlü kanıtların etkili biçimde sunulması da zorlaşır.
Sık sorulan sorular
Üç kriterden ikisini karşılamak yeterli midir?
Hayır. Üç koşulun da ortaya konması gerekir. Birindeki güçlü kanıtlar diğerini tartışırken yararlı olabilir; fakat örneğin çok başarılı bir özgeçmiş, ulusal önem açıklamasının hiç yapılmamasını telafi etmez.[10]
Devletten destek mektubu almak zorunlu mudur?
Hayır. İlgili kamu kurumlarının destekleri değerli olabilir, ancak bütün başvurular için zorunlu bir devlet mektubu koşulu yoktur. Dosyada bulunan kanıtların çalışma ve adayla bağlantısı esastır.[11]
Çalışma planımın çok uzun olması gerekir mi?
Dhanasar kriterlerinde herkes için geçerli bir çalışma planı sayfa sayısı bulunmaz. Uzunluk yerine faaliyetin, uygulanabilirliğin ve beklenen etkinin yeterince açıklanmasına odaklanılmalıdır. Kısa ama kanıtsız bir metin de uzun ve tekrarlı bir metin de sorun yaratabilir.[12]
Dosyanızı üç soruyla gözden geçirin
Çalışmam neden önemli? Bu çalışmayı ilerletmek için hangi somut dayanaklara sahibim? Muafiyet neden ABD’nin yararına? Bu üç soruya farklı ama birbiriyle tutarlı cevaplar verebildiğinizde, belge ihtiyaçlarınız da daha görünür hâle gelir. Bu yazı genel bilgilendirme niteliğindedir; belirli bir dosyanın onaylanacağı yönünde görüş veya garanti oluşturmaz.
Temel kaynaklar: Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016) · USCIS, PA-2025-03 (15 Ocak 2025)
[1] Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016), s. 889–891.
[2] USCIS, PA-2025-03 (15 Ocak 2025), s. 6–10.
[3] Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016), s. 889.
[4] USCIS, PA-2025-03 (15 Ocak 2025), s. 11–13.
[5] Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016), s. 889–890.
[6] Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016), s. 890; USCIS, PA-2025-03 (15 Ocak 2025), s. 14–16.
[7] Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016), s. 890.
[8] Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016), s. 890–891.
[9] USCIS, PA-2025-03 (15 Ocak 2025), s. 16–18.
[10] Matter of Dhanasar, 26 I&N Dec. 884 (AAO 2016).
[11] USCIS, PA-2025-03 (15 Ocak 2025), s. 14–20.
Leave a Reply